Οι υπόγειες πηγές νερού έρχονται αντιμέτωπες με 3 μεγάλες απειλές

Οι πηγές υπόγειων υδάτων συνεχίζουν να αντιμετωπίζουν πολλές απειλές από τις επιπτώσεις της εντατικοποίησης της γεωργίας, της αστικοποίησης και της αύξησης του πληθυσμού.

Κατά τη διενέργεια μιας παγκόσμιας αξιολόγησης της ποιότητας των υπόγειων υδάτων, προέκυψαν τρεις μείζονες απειλές οι οποίες περιλαμβάνουν τους ανθρωπογενείς ρύπους, τους φυσικούς ρύπους και την κλιματική αλλαγή.

Αυτό προκύπτει από μία νέα έρευνα με τίτλο: ‘’Assessing Groundwater Quality : A Global Perspective” (“Αξιολόγηση της ποιότητας των υπόγειων υδάτων: Μια παγκόσμια προοπτική’’). Εξετάζει τη σημασία της ποιότητας των υπόγειων υδάτων για την ανθρώπινη ανάπτυξη και το οικοσύστημα μας, παρέχοντας παράλληλα μια συνολική περίληψη των τρεχουσών πληροφοριών.

Εκτός από τις απειλές για την παρακολούθηση των υπόγειων υδάτων, η έρευνα παρέχει επίσης, πληροφορίες για τις δυσκολίες παροχής μιας παγκόσμιας επισκόπησης και περιγράφει ένα Σχέδιο Εργασίας για την ανάπτυξη ενός παγκόσμιου δικτύου αξιολόγησης της ποιότητας των υπόγειων υδάτων.

Πραγματοποιήθηκε από το Διεθνές Κέντρο Αξιολόγησης Πόρων Υπόγειων Νερών (IGRAC) σε συνεργασία με τους Φίλους των Υπογείων Νερών (FoG), και επιμελήθηκε από 30 παγκόσμιους εμπειρογνώμονες υπόγειων υδάτων, που εκπροσωπούν 20 ιδρύματα και οργανισμούς.

Είναι μέρος του σχεδίου της Παγκόσμιας Συμμαχίας για την Ποιότητα των Υδάτων (WWQA) και του Προγράμματος Περιβάλλοντος των Ηνωμένων Εθνών (UNEP) για μια μελλοντική παγκόσμια αξιολόγηση της ποιότητας των υπόγειων υδάτων.

Απειλές για την ποιότητα των υπόγειων υδάτων

Η τρέχουσα άντληση υπόγειων υδάτων αντιπροσωπεύει το 26% της συνολικής άντλησης γλυκού νερού παγκοσμίως, και παρέχει σχεδόν το 50% του συνολικού πόσιμου νερού και το 43% της καταναλωτικής χρήσης στην άρδευση.

Τα υπόγεια ύδατα είναι ένας ουσιαστικός παγκόσμιος πόρος και θεωρούνται ‘’ως το μεγαλύτερο κατάστημα γλυκού νερού, εκτός από τα παγόβουνα”, αναφέρει η έρευνα στην περίληψη της.

Η έρευνα προσδιορίζει τις βασικές ομάδες ανθρωπογενών ρύπων και μόλυνσης των υπόγειων υδάτων που επιδεινώνονται από ανθρωπογενείς δραστηριότητες.

Σε αυτές περιλαμβάνονται η αλατότητα, η νιτρική ρύπανση, οι μικροβιολογικές μολύνσεις που παράγουν μολυσματικές ουσίες, τα φυτοφάρμακα, τα μη-ρευστά υγρά και οι οργανικοί μολυσματικοί παράγοντες επείγουσας σημασίας.

Το αρσενικό και το φθόριο σημειώθηκαν ως δύο από τους πιο σημαντικούς γεωγονικούς ρύπους. Ωστόσο, ο σίδηρος, το μαγγάνιο, το χρώμιο και τα ραδιονουκλίδια όπως το ουράνιο, το ράδιο και το ραδόνιο μπορούν επίσης να υπάρχουν και να ενέχουν σοβαρό κίνδυνο.

Οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής πρέπει να ληφθούν υπόψη κατά τη διενέργεια αξιολόγησης της ποιότητας των υπόγειων υδάτων, καθώς η άνοδος της στάθμης της θάλασσας έχει σημαντικό αντίκτυπο στους παράκτιους υπόγειους υδάτινους πόρους μέσω των παράκτιων πλημμυρών και της επιταχυνόμενης διείσδυσης θαλασσινού νερού.

Οι προκλήσεις μιας παγκόσμιας αξιολόγησης

Η έρευνα ορίζει τις μεθοδικές προκλήσεις της διεξαγωγής μιας παγκόσμιας αξιολόγησης της ποιότητας των υπόγειων υδάτων και θέτει το ερώτημα: Ποιες είναι οι κύριες παράμετροι που πρέπει να παρακολουθούνται κατά τη διενέργεια αυτής της αξιολόγησης;

Θα έπρεπε να δοθεί έμφαση στη ρύπανση από αρσενικό και φθόριο ή στα νιτρικά άλατα και τη μικροβιολογική μόλυνση; Ακόμα ιδιαίτερη προσοχή πρέπει να δοθεί στη διασφάλιση ότι τα δεδομένα είναι όσο το δυνατόν ακριβέστερα, δήλωσαν οι συντάκτες της έρευνας.

Αναφέρεται επίσης, το έργο του προγράμματος  GEMS/Water σε συνεργασία με την Πρωτοβουλία Ολοκληρωμένης Παρακολούθησης Νερού Των Ηνωμένων Εθνών (UN-Water Integrated Monitoring Initiative), το οποίο επικεντρώθηκε στο ‘’Στόχο βιώσιμης ανάπτυξης SDG 6.3.2: Ποιότητα νερού περιβάλλοντος’’. Μια παρόμοια προσέγγιση που εστιάζει σε ένα στόχο βιώσιμης ανάπτυξης θα μπορούσε να εφαρμοστεί εδώ.

Επιπλέον, εντοπίζονται πολλές πηγές ρύπανσης, πράγμα που σημαίνει ότι οι επιπτώσεις της ρύπανσης στα πηγάδια είναι συχνά τοπικά-συγκεκριμένες, καθιστώντας δυσκολότερη την γενική αναβάθμιση των αποτελεσμάτων.

Υπάρχουν λύσεις γύρω από αυτό. Για παράδειγμα, το Ελβετικό Ομοσπονδιακό Ινστιτούτο Υδατικής Επιστήμης και Τεχνολογίας (EAWAG) πρότεινε μια προσέγγιση μηχανικής εκμάθησης για την αναβάθμιση ακριβέστερων αποτελεσμάτων.

Η τρίτη και η τέταρτη διάσταση

Όσον αφορά τη τρισδιάστατη φύση και τον χρόνο αντίστοιχα, η τρίτη και η τέταρτη διάσταση πρέπει να ληφθούν υπόψη κατά τη διεξαγωγή μιας αξιολόγησης.

Η τρισδιάστατη φύση αναφέρεται σε συστήματα υπόγειων υδάτων που είναι συχνά εξαιρετικά ετερογενή – πράγμα που σημαίνει ότι δείγματα από πηγάδια σε κοντινή απόσταση μπορεί να παράγουν διαφορετικά αποτελέσματα.

Η κατασκευή φρεατίων μπορεί να επηρεάσει τα ποιοτικά δεδομένα των υπόγειων υδάτων. Για παράδειγμα, δύο φρεάτια ίδιου βάθους μπορεί να παράγουν 23 αντίθετα ποιοτικά αποτελέσματα των υπόγειων υδάτων, εάν το ένα από αυτά είναι κατασκευασμένο με ένα σωληνωτό περίβλημα άνω φρεατίου και το άλλο δεν είναι.

Η τέταρτη διάσταση, ο χρόνος, αναφέρεται στους δυνητικά μεγάλους χρόνους μεταφοράς που εμπλέκονται στα συστήματα ροής υπόγειων υδάτων.

Σε αντίθεση με τα ποτάμια όπου η δειγματοληψία για την ποιότητα του νερού μπορεί να πραγματοποιηθεί κατάντη των ποταμών, η δειγματοληψία από τα υπόγεια ύδατα συνήθως απαιτεί τη χρήση γεωτρήσεων. Παρόλο που έχουν σχεδιαστεί για την παρακολούθηση της στάθμης του νερού μπορεί να χρησιμοποιηθούν και για τη μέτρηση της ποιότητας του νερού.

Οι γεωτρήσεις πρέπει να τοποθετούνται προσεκτικά και να κατασκευάζονται ώστε να επιτρέπουν τη συλλογή δειγμάτων νερού στα απαιτούμενα επίπεδα βάθους. Το προσωπικό πρέπει να εκπαιδευτεί σε υψηλό επίπεδο για να εξασφαλίσει τη λήψη αντιπροσωπευτικών δειγμάτων. Εάν όχι, τότε τα αποτελέσματα της αξιολόγησης θα είναι άκυρα, σύμφωνα με το IGRAC.

Το πρόγραμμα εργασίας

Ένα από τα κύρια χαρακτηριστικά του εγγράφου είναι το Σχέδιο Εργασίας που παρουσίασε η FoG. Το σχέδιο περιγράφει μακροπρόθεσμους και βραχυπρόθεσμους στόχους που ελπίζουν να επιτύχουν, με τα ακόλουθα κύρια σημεία:

  • Ανάπτυξη μιας παγκόσμιας πύλης αξιολόγησης της ποιότητας των υπόγειων υδάτων
  • Δημιουργία παγκόσμιου δικτύου υπόγειων υδάτων
  • Μια συστηματική επισκόπηση των προγραμμάτων παρακολούθησης των υπόγειων υδάτων σε εθνικό επίπεδο
  • Συμβολή σε μια Παγκόσμια Έκθεση Ανάπτυξης Υδάτων το 2022 και στην Παγκόσμια Αξιολόγηση Ποιότητας Νερού (επί του παρόντος υπό προετοιμασία από το Περιβαλλοντικό Πρόγραμμα των Ηνωμένων Εθνών (UNEP) με τους εταίρους της για την 6η Σύνοδο της Συνέλευσης Περιβάλλοντος των Ηνωμένων Εθνών)
  • Βοήθεια στα εθνικά προγράμματα αξιολόγησης υδάτων
  • Αναβάθμιση και περιφερειοποίηση των τοπικών αξιολογήσεων.

Πηγή : aquatechtrade.com